Opvoedstijlen

Geplaatst door

Opvoeden is niet altijd even makkelijk, en er bestaat dan ook geen strak antwoord over wat de beste manier van opvoeden is. Er zijn echter wel veel wetenschappers die een poging hebben gedaan om de verschillende opvoedstijlen te categoriseren, en hier een rangorde in aan te brengen. Wanneer we kijken naar Westerse opvoedingstijlen, dan is de meest gebruikte indeling die van Diana Baumrind. Zij verdeelde de mogelijke methoden van opvoeden in vier categorieën, waarvan de één voor de westerse begrippen toch echt succesvoller is dan de ander. Daarom geef ik u vandaag een kort overzicht van de opvoedstijlen.

De vier opvoedstijlen die door Baumrind worden herkend zijn: laissez faire, autoritair, permissief, en autoritatief. De vier stijlen worden verdeeld op een raamwerk van warmte en genegenheid op de verticale schaal, en sturing op de horizontale schaal. Dit betekent bijvoorbeeld dat bij een permissieve opvoeding er wel een goede hoeveelheid warmte en genegenheid komt kijken, maar dat het nog al eens aan sturing ontbreekt. Hier tegenover staat de autoritaire opvoedingsstijl, waarbij genoeg sturing optreedt, maar de warmte wel eens mist. Op de afbeelding ziet u de complete verdeling.

Deze vier stijlen zijn door andere wetenschappers nog weer verder onder verdeeld. Zo herkennen zij bij de laisséz faire een verschil tussen verwaarlozing, afstandelijkheid en onverschilligheid. Bij een permissieve opvoeding zien zij een onderverdeling in: te toegeeflijk, bezitterig en (over)bezorgd.

Welke van de bovenstaande opvoedstijlen het beste is voor u en uw kind, dat is afhankelijk van onder meer de situatie, het temperament van uw kind en uw eigen opvoeding. De ideale opvoedingsstijl kan dan ook per moment verschillen. Toch wordt voor Westerse samenlevingen wel gesteld dat de autoritatieve stijl de meest passende stijl is. Deze opvoedmethode wordt ook wel aangeduid als een ‘democratische opvoeding’. Met andere woorden: al in gezinsverband leert het kind hoe onze huidige samenleving in elkaar steekt.

Bij een autoritatieve of democratische opvoeding krijgt het kind zowel warmte en genegenheid, als voldoende sturing mee. De termen die hieraan verbonden worden zijn: acceptatie, coöperatief, en vrijlaten. Over het algemeen wordt hiermee bedoelt dat het kind evenwel terechtwijzigingen als bemoediging krijgt naar aanleiding van zijn acties. Bovendien zal met het kind overlegd worden over diverse zaken, opdat het kind leert dat het inspraak heeft in wat er met hem gebeurt, terwijl het ook zal luisteren naar uw wensen.

Een goed voorbeeld van een autoritatieve opvoedstijl is om het kind bij veel gebeurtenissen twee keuzes te geven. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de keuze tussen kaas of vlees op brood (het is allebei gezond), of huppelend of springend naar linksaf slaan (u gaat altijd de goede kant op). Onderdeel van deze opvoedingsstijl is tevens dat u het kind consequent bestraft wanneer het iets fout heeft gedaan, maar hierbij ook uitlegt wat er mis ging. Daarnaast moet u uw zoon of dochter na afloop van de straf ook altijd weer bij u nemen om het ‘goed te maken’.

Hebt u behoefte aan meer informatie over de diverse opvoedingsstijlen? Hebt u problemen met de opvoeding van uw kind(eren) en zou u wel tips of advies kunnen gebruiken? Aarzel dan niet om contact met me op te nemen via jantine@geloofinontwikkeling.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.